Khi nhà vô địch World Cup Tây Ban Nha bước lên bục nhận huy chương, các cầu thủ Argentina – trong bộ dạng mệt mỏi và thất vọng – đã đồng loạt quay lưng lại.
Đó là đỉnh điểm của một màn trình diễn cay cú và khó chấp nhận từ các nhà đương kim vô địch thế giới đã bị phế ngôi, đội bóng phải chơi thiếu người trong suốt 30 phút hiệp phụ và sau đó còn khởi xướng những màn xô xát như kiểu đánh nhau quán bar ngay trên sân sau tiếng còi mãn cuộc.
Do sức nóng của trận đấu, những va chạm hay xung đột có thể xảy ra. Nhưng việc họ quay lưng với lễ đăng quang của Tây Ban Nha lại mang đến cảm giác đặc biệt phản cảm, như một sự thiếu tôn trọng đối với đội chiến thắng ở sự kiện thể thao danh giá nhất hành tinh.
Tuy nhiên, hành động đó hoàn toàn “nhất quán” với một màn thể hiện thiếu sức hút của Argentina, đội gần như không mang đến được bất cứ điều gì nổi bật về chuyên môn lẫn phong cách trong suốt 120 phút thi đấu.
Trước trận chung kết hôm Chủ nhật, nhiều người cho rằng Argentina sẽ phải tìm cách phá vỡ nhịp chơi của một tập thể Tây Ban Nha càng chơi càng hay. Ở nhiều khía cạnh, Tây Ban Nha là hình ảnh đối lập với Argentina. Họ là một đội bóng vận hành có hệ thống: tổ chức chặt chẽ, logic và sắc bén.
Nếu Tây Ban Nha giữ được cái đầu lạnh, thì Argentina lại luôn thi đấu bằng nguồn cảm xúc nóng bỏng. Đây là một tập thể giàu cảm xúc, đôi khi hỗn loạn, với phong độ có thể thay đổi dữ dội ngay trong một trận đấu, chứ chưa nói từ trận này sang trận khác. Hiếm có đội bóng nào trông dễ bị đánh bại đến vậy nhưng lại hiếm khi thực sự thua trận.
Nhiều người nhận định trước trận: Tây Ban Nha sẽ chơi bằng lý trí, còn Argentina bằng trái tim. Nhưng đánh giá đó lại có vẻ hơi dễ dãi về nhà vô địch châu Âu, đồng thời cũng xem nhẹ khả năng tập trung cao độ và bản lĩnh vượt qua nghịch cảnh của Argentina, đặc biệt khi áp lực gia tăng.
Argentina nhập trận với ý đồ quen quốc, họ tìm cách kéo Tây Ban Nha vào một cuộc chiến tâm lý và ép đối thủ chơi theo lối chơi của mình, giống như họ đã làm với tuyển Anh ở trận bán kết. Trong trận đấu đó, Argentina liên tục khiêu khích, chọc tức và gây hấn; Enzo Fernandez sớm va chạm với Elliot Anderson, còn Leandro Paredes có pha đạp vào mắt cá chân Jude Bellingham. Những “tác động nhỏ” nhưng dễ khiến đối thủ “dại mất khôn”.
Argentina đã tìm cách làm rối loạn tuyển Anh, nhưng với Tây Ban thì khó hơn và càng thi đấu họ càng “chơi láo”. Sự khôn ngoan của Tây Ban Nha nằm ở việc từ chối tham gia vào những va chạm ngoài bóng. Họ làm chậm nhịp trận đấu, đặt các cầu thủ Argentina lên vòng quay của mình và chuyền bóng qua lại theo ý muốn. Đó giống như một liều thuốc an thần làm vô hiệu hóa mọi sự khiêu khích. Tây Ban Nha thắng trận này không phải vì mắc bẫy đối phương, mà đơn giản vì họ cầm được bóng và chơi hay hơn.
Trước trận, trung vệ Aymeric Laporte của Tây Ban Nha đã nói rõ rằng đội bóng của anh biết điều gì đang chờ đợi mình. “Vài trận gần đây, chúng tôi đã chứng kiến những pha phạm lỗi bị bỏ qua đến kinh ngạc. Đặc biệt là với Argentina, đội bóng này luôn gửi đi rất nhiều thông điệp qua các pha va chạm.”
Nhận định của Laporte hoàn toàn chính xác. Các trọng tài đã khá khoan dung với Argentina trong suốt giải đấu, và điều đó tiếp tục lặp lại ở trận chung kết. Trọng tài Slavko Vincic có lẽ hy vọng giữ đủ 22 cầu thủ trên sân bằng cách điều hành mềm mỏng. Nhưng điều đó vô tình khiến các cầu thủ Argentina được bỏ qua quá nhiều.
Pha phạm lỗi sớm của Alexis Mac Allister với Dani Olmo vừa chậm vừa nguy hiểm. Sau đó, Nicolas Tagliafico – gặp rất nhiều khó khăn khi đối đầu Lamine Yamal – gần như dùng đủ mọi cách để phạm lỗi với cầu thủ chạy cánh này, trong đó khó chịu nhất là tình huống đưa cả đinh giày cào xuống bắp chân Yamal. Cả hai đều không phải nhận thẻ phạt. Khi vào sân từ ghế dự bị trong hiệp hai, Leandro Paredes nhập vai phản diện đầy thích thú: đẩy Dani Olmo ngã xuống sân, liên tục gây sức ép với trọng tài và tỏ vẻ phẫn nộ mỗi khi có quyết định bất lợi cho đội nhà.
Trong phần lớn hiệp hai, Argentina thi đấu với rất nhiều nỗ lực nhưng lại thiếu cảm hứng. Ngay cả Lionel Messi – vị cứu tinh thường trực của họ – cũng khá mờ nhạt.
Khi các nhà vô địch Nam Mỹ và thế giới bắt đầu xuống sức, khả năng kiểm soát bản thân của họ cũng suy giảm. Thẻ vàng đầu tiên của Enzo Fernandez đến từ lỗi phản ứng trọng tài, và anh còn may mắn chưa bị truất quyền thi đấu ngay sau khi mỉa mai vỗ tay trọng tài Vincic. Tấm thẻ đỏ ở những phút bù giờ hiệp hai dành cho Enzo là hậu quả của một hành động thiếu suy nghĩ khi lao thẳng vào trung vệ trẻ Pau Cubarsi.
Tấm thẻ đỏ khiến Argentina càng trở nên tuyệt vọng hơn.
Messi có màn lời qua tiếng lại với Marc Cucurella, và hậu vệ Tây Ban Nha thậm chí còn che miệng trong lúc nói chuyện. Nếu việc che miệng nhằm che giấu lời xúc phạm thì đó có thể là hành vi đáng bị truất quyền thi đấu. Nhưng phản ứng của Messi – quay sang giơ tay yêu cầu trọng tài can thiệp – lại gợi cảm giác như một đứa trẻ đi mách cô giáo.
Sau tiếng còi mãn cuộc, một số cầu thủ Argentina vẫn bắt tay đối thủ. Messi đổ gục xuống sân rồi sau đó đứng lặng một mình. Cuối cùng, anh đã bật khóc. Nhưng một số đồng đội khác thì đã tự làm xấu chính mình.
Họ từng bộc lộ nhiều hình ảnh không đẹp sau chiến thắng trước tuyển Anh, đặc biệt là Cristian Romero với những màn khiêu khích cầu thủ đối phương sau các bàn thắng, hay cầu thủ dự bị Valentin Barco khi chạy cắt ngang trước mặt đối thủ, hành động thiếu tinh thần thể thao dẫn đến cái tát sau trận từ Bellingham.
Lần này, mọi thứ còn căng thẳng hơn.
Khi các cầu thủ Tây Ban Nha đang ăn mừng, hậu vệ Nahuel Molina dường như cố tình vung tay về phía Rodri. Rodri lập tức đối mặt với Molina và hai bên căng thẳng.
Eric Garcia của Tây Ban Nha lao vào bảo vệ đồng đội. Paredes nhanh chóng xuất hiện, túm cổ Garcia trong chốc lát rồi đẩy anh ngã xuống sân. Anh cũng lao tới Gavi. Trong khi đó, hình ảnh từ DAZN ghi lại cảnh Nicolas Otamendi nói với Rodri rằng anh và Laporte đã “khóc suốt cả tuần” và nên bớt mồm lại.
HLV Lionel Scaloni cố gắng can thiệp. Trong cuộc phỏng vấn ngay sau trận, ông nói: “Chúng tôi đã cư xử rất đẹp trong chiến thắng, và chúng tôi cũng cần làm điều tương tự khi thất bại. Hôm nay chúng tôi đã cho thấy mình biết cách chấp nhận thua cuộc. Chúng tôi thua trận và chấp nhận điều đó.”
Tuy nhiên, không phải ai cũng ghi nhận lời của Scaloni.
Cựu tiền vệ tuyển Đức Toni Kroos viết rằng Tây Ban Nha đã giúp “bóng đá chiến thắng”, còn đồng đội cũ của anh, Thomas Hitzlsperger, đăng trên Twitter: “Paredes, Fernandez, Otamendi, tất cả bọn họ đều thật kinh tởm… Messi là thiên tài với trái bóng, nhưng phần lớn đồng đội của anh ta đá bóng như những tên côn đồ. Viva Espana.”
Cũng cần thừa nhận rằng sự đoàn kết của đội tuyển Argentina và tinh thần gắn kết mạnh mẽ với lá quốc kỳ từ lâu đã là điểm khác biệt lớn nhất của họ, được khuếch đại bởi thiên tài mang tên Messi.
Tình đồng đội giữa những cầu thủ thường xuyên đi nghỉ cùng nhau đã giúp họ vô địch World Cup 2022 và Copa America các năm 2021, 2024. Nó cũng giúp đội bóng lội ngược dòng ở vòng knock-out trước Ai Cập và Anh tại giải đấu này. Những cầu thủ Argentina ra sân với cường độ yêu nước gần như cuồng nhiệt; họ chơi vì màu cờ sắc áo, đồng thời gắn kết với Messi bằng một sự tôn sùng gần như mang màu sắc tôn giáo.
Người hâm mộ Argentina cũng chính là nguồn năng lượng đặc biệt của giải đấu. Họ di chuyển với số lượng khổng lồ, biến Kansas City, Atlanta, Miami và Dallas thành những biển người xanh trắng. Mối liên hệ giữa đội tuyển và người hâm mộ là điều không thể phủ nhận.
Cựu tiền đạo Gabriel Batistuta từng nói: “Một trong những điều người ta hay phàn nàn về các đội tuyển Argentina trước đây là lối chơi không phản ánh được bản sắc của người Argentina. Đội tuyển bây giờ đã làm đúng điều mà bất kỳ người hâm mộ nào cũng mong muốn – chơi bằng cả trái tim.”
Argentina không đến đây để kết bạn. Họ đến để chiến thắng. Nhưng lần này, họ đã đánh mất sự cân bằng, họ để sự hung hăng hiếu chiến đi quá giới hạn và chính điều đó đã quay ngược chống lại chính họ. Scaloni thừa nhận: “Hôm nay chúng tôi không thể cạnh tranh sòng phẳng với họ về mặt bóng đá.”
Trước lễ trao cúp, các cầu thủ Tây Ban Nha đã thể hiện thiện chí bằng nghi thức xếp hai hàng danh dự, vỗ tay như một tri ân dành cho đối thủ. Nhưng khi đến lúc những nhà vô địch được tôn vinh, các cầu thủ Argentina lại tập trung ở một góc sân, hướng toàn bộ sự chú ý về phía các cổ động viên của mình. Khi Rodri bước lên nhận Quả bóng Vàng dành cho Cầu thủ xuất sắc nhất giải, các cổ động viên Argentina đã cố át đi khoảnh khắc đó bằng những tiếng hô vang tên Messi.
Đó không nên là cách hành xử của một nhà vô địch. Bằng cách ấy, họ đã tự cuốn phăng những giá trị từng làm nên sự vĩ đại ở World Cup 2022, và giờ đây tự làm nhỏ bé chính mình trước cả thế giới.
Nguồn: Adam Crafton, The Athletic.
